Nowy numer 25/2022 Archiwum

Matka Boża i inni święci

Drugie spotkanie, które odbyło się w Centrum Historii i Tradycji w Nisku, poświęcono przydrożnym krzyżom i kapliczkom. Jego uczestnikami byli uczniowie i nauczyciele ze Szkoły Podstawowej im. św. Stanisława Kostki w Zarzeczu.

Prelegentami zaś – etnografowie związani z Muzeum Kultury Ludowej w Kolbuszowej. Swój wykład urozmaicili wirtualnym pokazem najładniejszych zachowanych do dziś przydrożnych krzyży i kapliczek.

Zdaniem etnograf Justyny Niepokój-Gil takich krzyży i kapliczek zachowało się na szczęście sporo, szczególnie w okolicach Leżajska i Niska. – Lokowano je najczęściej na rozstajach dróg, w miejscach, gdzie na przykład „straszyło”, by je uświęcić, lub na pamiątkę cudownego uzdrowienia, narodzin dziecka lub szczęśliwego powrotu z wojny. Intencje te były z reguły na kapliczkach opisane. Większość zachowanych obiektów jest murowana, ale są też drewniane. Podobnie z krzyżami. W kolbuszowskim skansenie mamy wiele takich krzyży i kapliczek, w tym tzw. domkowych, największych, z małym ołtarzem w środku, mogących pomieścić kilka osób – zapewniła pani etnograf. W kapliczkach najczęściej umieszczano Matkę Bożą, ale często spotyka się także figury innych świętych, na przykład Jana Nepomucena (przy rzekach i potokach), Floriana czy Mikołaja. – Z naszych badań prowadzonych od 2008 roku wynika, że w niektórych miejscowościach lasowiackiego regionu mieszkańcy nadal odprawiają majówki przy krzyżach i kapliczkach. Z reguły to wynik rodzinnych tradycji lub inicjatywa współczesnych stowarzyszeń i kół gospodyń wiejskich, które pod koniec kwietnia ozdabiają kapliczki stojące w centrum danej miejscowości, a później zwołują ludzi na majowe modlitwy. Często są to międzypokoleniowe spotkania, na które babcie przyprowadzają swoje wnuki – dodała J. Niepokój-Gil. Prelekcji o krzyżach i kapliczkach towarzyszyły warsztaty robienia kwiatów z bibuły, którymi przystraja się kapliczki.

« 1 »
oceń artykuł Pobieranie..

Wyraź swoją opinię

napisz do redakcji:

gosc@gosc.pl

podziel się

Zapisane na później

Pobieranie listy

Reklama