Parę miesięcy temu Biblioteka Pedagogiczna oraz Stowarzyszenie Kulturalno-Oświatowe Libri rozpisały konkurs na opracowanie gry planszowej poświęconej tradycji, zwyczajom, kulturze lasowiackiej.

- Wpłynęło może niezbyt dużo projektów, ale za to niezwykle interesujących, bogatych w treści, tak że komisja konkursowa, złożona z przedstawicielek Zespołu Obrzędowego Lasowiaczki, naszej biblioteki oraz specjalistów z zakresu kulturoznawstwa, miała ogromny problem z wytypowaniem najlepszej gry - mówiła Anna Żarów, dyrektor BP, będącej współorganizatorem konkursu. - Ostatecznie decyzją jury nagrody powędrują do wszystkich uczestników. Jurorzy przyznali bowiem po dwie dla każdego miejsca. Natomiast gra, mająca dzisiaj swoją premierę, jest kompilacją wszystkich sześciu projektów. Każdy zatem z laureatów ma prawo czuć się jej współautorem.

Pierwsze miejsca ex aequo zajęli Gabriel Chwała i Anna Pałys, drugie - również podwójne - Kacper Janczy i Dorota Witas, trzecie natomiast - Maciej Zając oraz Dominika i Barłomiej Fąfarowie.

Na udział w konkursie zdecydowali się zarówno dorośli, dzieci, młodzież, nawet zespoły rodzinne.

- Nie ukrywam, że zależało nam na tym, by zainteresowali się nim przedstawiciele wszystkich pokoleń. I ku naszej wielkiej radości tak się stało - dodała z satysfakcją dyrektor biblioteki. - Ponieważ w gry planszowe lubią grać wszyscy, dlatego powstały dwie wersje - z łatwiejszymi zadaniami i pytaniami dla dzieci oraz wymagająca głębszej wiedzy na temat Lasowiaków dla dorosłych.

Swoją znajomość tradycji lasowiackich mogli wypróbować wszyscy, którzy zechcieli przyjść na podsumowanie konkursu. Wystarczyło zasiąść do stolika i przystąpić do gry...

- Główny nacisk w swoim projekcie położyłam na obyczaje lasowiackie, zarówno te codzienne, jak i związane ze świętami, rokiem obrzędowym. Spory zasób wiedzy na ten temat miałam z racji mojego zawodu, z problematyką kultury, tradycji Lasowiaków spotykałam się przy okazji różnych obchodów, uroczystości, wydarzeń kulturalnych. Niemniej okazało się, że nie był na tyle wystarczający jakbym chciała. Świetną pomocą posłużyły m.in. opracowania, książki udostępnione przez Bibliotekę Pedagogiczną na specjalnej wystawie dotyczącej historii i zwyczajów lasowiackich, z której skrzętnie skorzystałam - wyjaśniała Dorota Witas, zdobywczyni drugiego miejsca, redaktor Telewizji Lokalnej w Tarnobrzegu.

Na dobrą znajomość tradycji lasowiackiej, jaką wykazywali się uczestnicy konkursu, zwrócił uwagę dr Sylwester Łysiak, kulturoznawca. Podkreślił, iż zwłaszcza w przypadku dzieci i młodzieży widoczne było korzystanie z wiedzy dorosłych, opowieści rodzinnych.

- Dla mnie najważniejszą kwestią była znajomość kultury duchowej, którą szczególnie zaskoczyli mnie najmłodsi projektanci. Jest ona bowiem najtrudniejszą do poznania, ale także wykorzystania w grze. Odniosłem wrażenie, że w niektórych przypadkach wynikała ona z przekazów rodzinnych. To bardzo cieszy, gdyż można pokusić się o stwierdzenie, iż jest to powrót do korzeni już nie tylko małej ojczyzny, ale wręcz ojcowizny, czyli nie tyle regionu, co samej osady, czy nawet rodzinnej zagrody - zauważył Sylwester Łysiak.

W uroczystym wręczeniu nagród nie mogło zabraknąć nie tylko najlepszych znawczyń, ale przede wszystkim popularyzatorek tradycji mieszkańców terenów w widłach Wisły i Sanu, czyli Zespołu Obrzędowego Lasowiaczki, działającego przy Miejsko-Gminnym Ośrodku Kultury w Baranowie Sandomierskim. Panie zaprezentowały fragment spektaklu dotyczącego wierzeń i zwyczajów lasowiackich, jak zawsze urozmaiconego humorystycznymi elementami. Zofia Wydro zaś oraz Barbara Sroczyńska wykonały jedne z najpiękniejszych lasowiackich śpiewek, które niejednokrotnie przyniosły im laury na ogólnopolskich festiwalach i przeglądach kultury ludowej.

Organizatorami konkursu były Biblioteka Pedagogiczna oraz Stowarzyszenie Kulturalno-Oświatowe Libri. Projekt otrzymał dofinansowanie z Narodowego Centrum Kultury w ramach programu „EtnoPolska 2019”.