Nowy Numer 37/2019 Archiwum

Tarnobrzeska autobiografia

– Nakręciłem filmy opowiadające o Tarnobrzegu dwudziestolecia międzywojennego i schyłku siarkowej epoki, a zabrakło środka, czyli szczytowych lat rozwoju miasta – mówi Aleksander Dyl.

Lukę tę ma zapełnić powstający fabularyzowany dokument pod znamiennym tytułem „Siarkobiografia”. – Odkrycie złóż siarki i początki budowy wielkiego zagłębia siarkowego, a co za tym idzie rozwoju samego Tarnobrzega, który z małego prowincjonalnego miasteczka przekształcił się w ośrodek średniej wielkości, jest bardzo słabo udokumentowane. Nie ukrywam, że fascynuje mnie ów proces, nazwijmy go awansem społecznym i kulturowym, jaki zaszedł w naszym mieście, a rozpoczął się w drugiej połowie lat 50. ubiegłego stulecia – wyjaśnia Aleksander Dyl, reżyser, scenarzysta, operator filmowy. – Poza tym Tarnobrzeg to moje miasto, moje miejsce na ziemi, które staram się pokazywać najlepiej, jak potrafię.

Siarkobiografia

Myśl o nakręceniu filmu o początkach dzisiejszego Tarnobrzega nurtowała pana Aleksandra od dłuższego czasu, tląc się gdzieś w głowie. Z całą siłą zaś dała o sobie znać po powstaniu „Prowincjonalnego trójkąta artystycznego”, prezentującego coraz bardziej odchodzące w niepamięć lata międzywojnia oraz postaci odgrywające w ówczesnej tarnobrzeskiej społeczności role nie do przecenienia. „Pawlasówka” – dom doktora Eugeniusza Pawlasa, z jej mieszkańcami i gośćmi, wśród których bywali wybitni pisarze, poeci, malarze, nadawała ton życiu kulturalnemu miasta, brutalnie przerwanemu wybuchem II wojny światowej. Nowe życie w Tarnobrzeg tchnęło odkrycie w jego najbliższej okolicy złóż siarki dokonane przez prof. Stanisława Pawłowskiego w 1953 roku. Z miasteczka liczącego w początkach lat 50. kilka tysięcy mieszkańców przekształcił się w miasto 50-tysięczne.

– Obecny Tarnobrzeg wyrósł na siarce albo dzięki siarce. Kilka lat temu, kiedy wiedziałem już, że musi powstać film o pionierskich latach zagłębia i rozwoju miasta, podczas jakiejś uroczystości w Warszawie zrodził się ad hoc jego tytuł. Było to pod wpływem bardzo popularnych autobiografii pisanych przez różnych artystów, celebrytów. I tak powstała biografia siarki – wyjawia A. Dyl.

Wyścig z czasem

– Jej dzieje opieram na wspomnieniach pionierów, którzy byli u początków budowania przemysłu siarkowego i tworzenia miasta takiego, jakie ono jest obecnie. W planach mam dotarcie do kilkudziesięciu osób, a z uwagi na ich wiek muszę się spieszyć. Taki wyścig z czasem, by zdążyć porozmawiać z nimi, póki żyją i póki żyjemy jeszcze my, pamiętający lata 60. i 70. – zauważa reżyser powstającego filmu. – Uznałem, że należy utrwalić wspomnienia. Wiem, że to brzmi bardzo banalnie dla obecnego młodego pokolenia i jego następców. Młodzież bowiem niewiele wie o działającym tu do lat 90. przemyśle siarkowym, bo gdy ludzie ci przychodzili na świat, on już nie istniał. W miejscu wielkiego wyrobiska w Machowie był już zalew, a w Jeziórku pojawiły się urokliwe stawy porośnięte szuwarami i młode zagajniki. Nie znają charakterystycznego zapachu siarkowodoru, określanego jako odór zgniłych jajek. Nie zdają sobie sprawy, że większość budynków użyteczności publicznej powstała z inicjatywy i pieniędzy przekazywanych przez kopalnie i Zakłady Przemysłu Siarkowego „Siarkopol”. Te historie koniecznie należy zachować – podkreśla A. Dyl.

« 1 2 3 »
oceń artykuł Pobieranie..

Zobacz także

Ze względów bezpieczeństwa, kiedy korzystasz z możliwości napisania komentarza lub dodania intencji, w logach systemowych zapisuje się Twoje IP. Mają do niego dostęp wyłącznie uprawnieni administratorzy systemu. Administratorem Twoich danych jest Instytut Gość Media, z siedzibą w Katowicach 40-042, ul. Wita Stwosza 11. Szanujemy Twoje dane i chronimy je. Szczegółowe informacje na ten temat oraz i prawa, jakie Ci przysługują, opisaliśmy w Polityce prywatności.

Zamieszczone przez internautów komentarze są prywatnymi opiniami ich autorów i nie odzwierciedlają poglądów redakcji

Zapisane na później

Pobieranie listy

Reklama

Sponsorowane

Https://Www.AUTOdoc.PL