Wystawa, wpisująca się w miejski program obchodów 100. rocznicy odzyskania niepodległości, jest przede wszystkim hołdem złożonym czterem pokoleniom mieszkańców Tarnobrzega za wkład włożony w przywrócenie Polski na mapę Europy. W gronie tym znaleźli się przedstawiciele wszystkich ówczesnych warstw społecznych, począwszy od arystokracji, poprzez duchowieństwo, inteligencję, mieszczaństwo, po chłopów, którzy pracą, działalnością społeczną, polityczną, wreszcie czynną walką przywrócili Polskę na mapę Europy. Wielu z nich, jak Juliusz Tarnowski, uczestnik powstania styczniowego poległy w bitwie pod Komorowem, stało się symbolem bohaterstwa i oddania dla sprawy. To on wraz z dzikowskimi ochotnikami 1863 roku wyznaczył drogi, którymi podążyli tarnobrzescy gimnazjaliści w 1914 roku, wstępując do Legionów Polskich, a wśród nich liczący zaledwie 13 lat Józef Hradil.

Obok uczestników czynnych walk autorzy wystawy przypominają także postacie miejscowych działaczy społecznych, m.in. Wojciecha Wiącka, Jana Słomkę, Jana Bochniaka, Józefa Chalcarza, burmistrzów Tarnobrzega - Henryka Starego czy Antoniego Surowieckiego. Zaznaczona została także rola tarnobrzeskich pań, w tym założycielek i działaczek Ligi Kobiet, a wśród nich Heleny Niezabitowskiej, Zofii hr. Tarnowskiej. Liga zrzeszająca 104 członkinie prowadziła szwalnie bielizny, herbaciarnię, zajmowała się organizowaniem kwest, uroczystości listopadowych oraz przygotowywaniem paczek dla legionistów.

O tym, że narodziny Polski, także w małym, prowincjonalnym Tarnobrzegu, były trudne i burzliwe, najdobitniej świadczą wydarzenia, które przeszły do historii pod nazwą Republiki Tarnobrzeskiej. Na wystawie ukazane zostały jej narodziny, wyznaczone przez wiec, który odbył się pod pomnikiem Bartosza Głowackiego 6 listopada 1918 roku. Ksiądz Eugeniusz Okoń, przemawiający wówczas do chłopskiego tłumu, w swoim oratorskim zapale mówił o wyzwoleniu chłopów i robotników spod jarzma wyzysku przez "wielmożnych dziedziców". Kończąc zaś przemowę, zauważył: "Właśnie dzwonią (w kościele), ale już nie na »Anioł Pański«, ale na twój »Anioł chłopski«".

Na ekspozycji prezentowanych jest wiele nieznanych, niepublikowanych dotychczas archiwalnych fotografii, dokumentów, artefaktów, w tym m.in. tarnobrzeskie marki. Prawdziwym cymesem są oryginalne tarcze legionowe, użyczone przez Muzeum Historyczne Miasta Krakowa. Prezentowane są projekt oraz sama tarcza, z widocznymi imiennymi ćwiekami, poświadczającymi datki składane przez tarnobrzeżan, miejskie instytucje, stowarzyszenia na pomoc legionistom i ich rodzinom.

Wystawę dopełnia film animowany "Świadek 1919-2004" w reżyserii Krzysztofa Kiwerskiego, profesora Akademii Sztuk Pięknych w Krakowie.

Wstęp na ekspozycję, jak i towarzyszący jej katalog są bezpłatne. Realizacja ekspozycji oraz publikacja zostały sfinansowane z grantu przyznanego tarnobrzeskiemu muzeum w ramach ministerialnego projektu "Niepodległa".