• facebook
  • rss
  • W sutannie na Moskala

    dodane 21.11.2013 00:00

    Zaledwie kilka dni po wybuchu zrywu 1863 roku powstańcom z Krzeszowa udało się zranić kilku żołnierzy, a dwóch oficerów wziąć do niewoli.

    Na krzeszowskim cmentarzu stoi 3,5-metrowy krzyż z piaskowca. Do niego przytwierdzona jest tablica, która informuje, że został wzniesiony ku pamięci bohaterów powstania styczniowego 1863 r., ks. Matrasia i mieszczan krzeszowskich, zesłańców carskich. – Ksiądz Stanisław Matraś zaangażował się w konspirację jeszcze przed powstaniem. Wtedy też całe grupy wiernych przyprowadzał na odpusty do Leżajska, dzięki czemu umacniały się kontakty spiskujących Polaków z przygranicznych terenów Królestwa i Galicji.

    Po zbrojnym wystąpieniu krzeszowian ks. Matraś, obawiając się aresztowania przez władze carskie, próbował dostać się do Galicji, ale chłopi z Kulna ujęli go i przekazali Rosjanom. Kapłana skazano na zesłanie do odległych rejonów Syberii. Ostatecznie trafił do Tunki, gdzie osiedlono 150 księży zesłańców. Wrócił do Polski, korzystając z amnestii. Zmarł 11 lutego 1917 r. – mówi Dionizy Garbacz, stalowowolski regionalista, autor książki „Powstańcze echa”. Krzyż pamiątkowy przez całe lata leżał zapomniany na cmentarnym wzgórzu. Zainteresowała się nim dopiero krzeszowianka Helena Pisula. Z mężem Władysławem i Romanem Sokalem zainicjowała jego odnowienie i powtórne postawienie, co miało miejsce w 2001 r. Mogiły dwóch kolejnych kapłanów – styczniowych powstańców (niestety, nie zachowało się o nich wiele informacji) znajdują się na rozwadowskim cmentarzu. Jest tu grób ks. Bernarda Birkenmajera, proboszcza tejże parafii w latach 1875–1894, który gdy zaczęło się powstanie, był wikarym w parafii Wrzawy i organizował z Galicji przerzuty broni dla powstańców w Kongresówce. Spoczywa tu też ks. Jan Leszczyński, który mając 19 lat, walczył w zrywie, potem został wyświęcony na księdza i był proboszczem w Gorzycach.

    «« | « | 1 | » | »»
    oceń artykuł

    Zobacz także

    , aby komentować lub podaj nazwę wyświetlaną
    Gość

      Reklama

      Zapisane na później

      Pobieranie listy

      Reklama

      przewiń w dół